1. Quan niệm dân gian: "3 ngày Tết, 7 ngày Xuân"
Trong tâm thức của người Việt, thời gian ăn Tết thường được chia thành hai giai đoạn rõ rệt:
-
3 ngày Tết: Chính là mùng 1, mùng 2 và mùng 3 tháng Giêng. Đây là thời gian quan trọng nhất để thực hiện các nghi lễ cúng gia tiên, chúc Tết họ hàng và đi chùa cầu may.
-
7 ngày Xuân: Thường tính từ mùng 4 đến mùng 10 tháng Giêng. Đây là thời gian dành cho các hoạt động vui chơi, lễ hội, trẩy hội xuân và thăm hỏi bạn bè xa gần.
2. Lịch trình "ăn Tết" chuẩn phong tục xưa
Thực tế, quá trình chuẩn bị và hưởng thụ hương vị Tết của người Việt bắt đầu từ rất sớm và kết thúc khá muộn:
|
Thời gian |
Tên gọi/Hoạt động chính |
Ý nghĩa |
|
23 tháng Chạp |
Tiễn ông Công ông Táo |
Đánh dấu thời điểm bắt đầu bước vào kỳ nghỉ Tết chính thức. |
|
30 Tết |
Lễ Tất niên |
Bữa cơm sum họp cuối năm, tiễn biệt năm cũ, đón giao thừa. |
|
Mùng 1 Tết |
Tết Cha |
Ưu tiên chúc Tết bên nội, thắp hương bàn thờ tổ tiên. |
|
Mùng 2 Tết |
Tết Mẹ |
Cả gia đình về thăm và chúc Tết bên ngoại. |
|
Mùng 3 Tết |
Tết Thầy |
Truyền thống "Tôn sư trọng đạo", thăm hỏi thầy cô giáo. |
|
Mùng 4 hoặc Mùng 5 |
Lễ Hóa Vàng |
Làm cơm cúng tiễn đưa ông bà, chính thức kết thúc những ngày Tết chính. |
3. Ăn Tết thời hiện đại có gì khác?
Ngày nay, dù nhịp sống hối hả hơn, nhưng cốt lõi của việc "ăn Tết trong mấy ngày" vẫn xoay quanh sự đoàn viên. Đa số mọi người sẽ được nghỉ từ 7 đến 9 ngày theo quy định của Nhà nước.
Tuy nhiên, hương vị Tết thực sự thường đọng lại đậm nhất trong 3 ngày đầu năm. Sau mùng 3, mọi người bắt đầu rục rịch chuẩn bị cho công việc, nhưng không khí "du xuân" vẫn kéo dài đến hết rằm tháng Giêng (Tết Nguyên Tiêu).
Dù là 3 ngày hay 7 ngày, quan trọng nhất của việc "ăn Tết" không nằm ở mâm cao cỗ đầy, mà là sự kết nối giữa các thế hệ và lòng thành kính hướng về nguồn cuội.
